| INGURUMENA
|
| ZAINDARI |
| Bioaniztasuna:
elikagaiak, ura eta osasuna guztiontzat |
1994ko
abenduaren 29an, Nazio Batuen Erakundearen (NBE) Batzar Nagusiak
egun hori Aniztasun Biologikoaren Nazioarteko Eguna izendatzea
erabaki zuen, urte horretan azaroaren 28tik abenduaren 9ra arte
egindako Aniztasun Biologikoaren gaineko Ituna indarrean jarri
zenean. Nazioarteko egun hori 1995ean ospatu zen lehen aldiz.
Geroago, 2000. urteko abenduaren 20an, NBEren Batzar Nagusiak
maiatzaren 22a izendatu zuen Aniztasun Biologikoaren Nazioarteko
Eguna, egun horretan onartu baitzen Aniztasun Biologikoari buruzko
Ituna 55/201 erresoluzioaren bidez. Eta 2002an Garapen Iraunkorrari
buruzko Goi-bilera egin zenetik bioaniztasunak gero eta leku
handiagoa du giza garapen eta gure planetaren biziraupenari
buruzko eztabaida foroetan. Gobernuek onartu dutenez, Aniztasun
Biologikoaren gaineko Ituna eta horrek Segurtasun Bioteknologikoari
buruz duen Protokoloa (Cartagenako Protokoloa), nahiz bi hitzarmen
horiek sustatu dituzten prozesuak erabakigarriak dira aniztasun
biologikoa mantendu eta era iraunkorrean baliatzeko, baita baliabide
genetikoak erabiltzetik eratorritako etekinak era bidezko eta
zuzenean banatzeko ere.
Aniztasun biologikoak bizitza orok behar dituen oinarrizko ondasunak
eta zerbitzu ekologikoak sortzen ditu eta, egun, garapen iraunkorra
lortzeko, txirotasuna amaitzeko eta Milurteko Garapenerako helburuak
erdiesteko funtsezkoak direla onartzen da. Aurtengo Aniztasun
Biologikoaren Nazioarteko Egunak -–bioaniztasuna: elikagaiak,
ura eta osasuna guztiontzat– agerian utzi du elikadura-segurtasuna
eta ur-hornikuntza egokia lortzeko, nahiz planetaren aberastasunetan
oinarritutako botika tradizional ugariak eta farmazia-produktu
modernoen gama zabala babesteko.
Gaur egun, galtzeko tasak hain dira altuak, aukera txiki bat
baino ez dugu landare eta animalia mota garrantzitsu ugari betiko
desagertu aurretik. Orain zehaztasun handiz adieraz daitezke
berehalako galtzeko arriskua duten lekuak zein diren. Horiei
“bioniztasun gune kritikoak” esaten zaie; leku horietan,
espezie endemiko kopuru handiena badute ere, bertako landarediaren
%70 dagoeneko galdua dago.
Gune kritikoek eta bioaniztasun maila altuko basoguneek Lurraren
%7,5 baino ez dute osatzen, baina landare guztien %62 eta, endemia
gisa, ugaztun, hegazti, narrasti eta anfibio espezie guztien
%55. Bioaniztasuna babestu nahi badugu, leku horiek nazioartean,
naturaren babeserako alorrean inbertitzen diren baliabideen
zati handi bat jaso behar dute proportzionalki. Bertan gure
arreta eta ardura jartzen ez badugu, munduko bioaniztasun maila
handiagoa galduko dugu, eta ez dio axola aniztasun txikiagoko
lekuetan arrakasta izateak. Parkeak, erreserbak eta bestelako
gune babestuak dira gizakien erruz sortutako galeren eragina
gutxitzeko bide bakarra. Ongi antolatutako babestutako guneen
sare handia sortzen ez badugu, ez gara narriadura egoera honi
aurre egiteko gai izango. Ia salbuespenik gabe esan dezakegu
babestutako guneetatik kanpo, galtzeko arriskuan diren espezieek
ez dutela bizirik iraungo. Hori bereziki beteko da aniztasun
gune kritikoetan: bertako ingurunearen %40 soilik dago babestuta,
beraz, ekosistema horien zabalera osoaren %4 baino ez.
Horregatik, Aniztasun Biologikoaren Nazioarteko Egunean, bioaniztasunak
duen balioaren gaineko kontzientziazioa munduan zehar sustatzeko
konpromisoa hartu behar dugu, eta bizitza iturri diren sistemak
babesteko ahal duguna egin behar dugula ere hedatu behar dugu
han eta hemen. |
|
|
•
ASTE
HONETAN
GORKA LANDABURU
Coca
colaren
arerioak indarrean
•
GANBARAKO
GOGOETAK
DOMINGUEZ MORENO
Hausturaren
eta elkarrizketaren artean
•
ENPRESAK
ETA ENPRESARIAK
ALBERTO VALVERDE
Montilla
katalana eta bere superministerioa
•
FORU
KRONIKAK
JESÚS
EGUIGUREN
Ibarretxek
amore eman du.
Uda amaitzean, hauteskundeak?
•
INGURUMENA
ZAINDARI
Bioaniztasuna:
elikagaiak, ura eta osasuna guztiontzat
•
EDITORIALA
Tortura,
gerrako krimenae
e
berehala |
|
